नेपाल भ्रमण वर्ष २०२० - सगरमाथाको चुचुरोमा झन्डा फहराउने लक्ष्य #आहा खबर# लोकप्रिय कलाकार मदनकृष्ण श्रेष्ठको आज ६९औं जन्मदिन #आहा खबर# समयमा पानी परेपछि गहुँको उत्पादनमा वृद्धि #आहा खबर# जनताको जलविद्युतमा सभामुख महरा सहभागी, १ अर्ब ५४ करोडको शेयर बिक्री शुरु ! #आहा खबर# पाकिस्तान मन्त्रिपरिषदमा व्यापक फेरबदल #आहा खबर# टि–२० विश्वकप छनोट एसिया फाइनलको तालिका सार्वजनिक #आहा खबर# विज्ञको सुझाव : ७० डिग्री सेन्टिग्रेडसम्म पकाए ‘चिकेन’ खान सुरक्षित ! #आहा खबर# सगरमाथा क्षेत्र विश्वकै उत्कृष्ट र सुन्दर गन्तव्य : मनीषा कोइराला #आहा खबर# रथ तान्दा ढुङ्गा हानाहान, ९ घाइते, बिस्केट जात्रा सम्पन्न #आहा खबर# तेमाल जात्रामा भक्तजनको भीड, तामाङ समुदायद्वारा दीप प्रज्वलन #आहा खबर# नेपाली सेनालाई राजनीतिक र कूटनीतिक भेटमा कडाई #आहा खबर# ​दिल्लीमाथि ४० रनकाे जित निकाल्दै मुम्बई दाेस्राे स्थानमा #आहा खबर# विवाह गरी अमेरिका लैजाने भन्दै ४२ लाख ठगेपछि ... #आहा खबर# नेपाल बन्द सफल भएको भन्दै विप्लवले दिए धन्यवाद #आहा खबर# पोर्चुगलको मडेइरामा बस दुर्घटना, २९ जर्मन पर्यटकको मृत्यु #आहा खबर#
    धर्म-संस्कृति

    'सुथः सिया' जात्रा - सिन्दुरले रंगिएको मध्यपुर थिमि (फोटोफिचर)

    सोमबार, २ बैशाख २०७६, रमेश गिरी.
    थिमि, २ वैशाख
     
    बिस्केट जात्राको अवसरमा मध्यपुरथिमिका स्थानीयवासीले आज विहानैदेखि हर्षोल्लासका सिन्दुर खेलेर सुथः सिया जात्रा मनाएका छन् । 
     
    विहानैदेखि मध्यपुरथिमिको टोल टोलबाट विभिन्न देवताहरुको मूर्तिलाई खटमा विराजमान गराई खट बोकेर सिन्दुर खेल्दै पूजाआजाका साथ यो जात्रा मनाईएको हो । 
     
    थिमिमा मात्र मनाईने यो जात्रामा एकअर्कामा सिन्दुर दलेर धिमे लगायतका स्थानीय बाजामा नाच्दै हातहातमा चिराग बालेर खट बोकी बालकुमारीमा ३२ खट ल्याएर भव्य रुपमा मनाउने परम्परा छ । यो जात्रा आज विहानै बालकुमारी र कालिका अर्थात बालाखुको खट बालकुमारी मन्दिरबाट बाहिर निकालेको थियो । हिजोदेखि विष्णुवीर र दक्षिण बाराहीको खट समेत मन्दिरमा राखिएको थियो । विहानै सिद्धिकालीको खट ल्याएर आफ्ना गणहरु सहित बालकुमारी प्रवेश गराएपछि यो जात्रा सुरु भएको थियो ।
     
     
    जात्रा सुरु भएपछि पमाहरु हातहातमा चिराग अर्थात बत्ति लिएर नाइके प्रधानको अनुमतिमा बालकुमारीको खट उचालेपछि जात्रालाई दिगुटोल स्थित देवता घर परिक्रमा गराइएको थियो । यसैगरि बिष्णुवीर, सिद्धिकाली लगायतका देवदेवीहरुको खट ल्याएर यो जात्रा मनाईएको छ ।
     
     
    थिमिमा ३२ वटा खट सहभागी रथ बोकेर परम्परागत रुपमा मनाउदै आएको यो जात्रा अहिले थिमि क्षेत्रमा २३ वटा, नगदेशमा एक, बोडेमा ७ र टिगनीमा एक स्थानमा खटजात्राका साथ सिन्दुर जात्रा मनाइएको छ । यसमा थिमिको बालकुमारी, दक्षिणबाराही, विष्णुवीर, सिद्धिकाली, नगदेशको सिद्धिगणेश, बोडेको महालक्ष्मी, र टिगनीको नीलबाराही मन्दिरका देवताका नेतृत्वमा खट बोकेर जात्रा गरि टोलटोलमा सिन्दुर खेल्दै जात्रा मनाइन्छ । 
     
     
    मूल देवता खटमा राखी धिमेबाजाका साथ चिराक बाली सुथः सिया जात्रा मनाईने परम्परा छ । जात्रा प्रत्येक चोक, चौबाटो, घर र टोलमा पुग्दा घरका झ्याल, कौसी  र छतबाट सिन्दुर छर्ने, फूल बर्साएर स्वागत गर्ने प्रचलन छ ।
     
    जात्रामा काँया बाजा, भुस्याबाजा, धिमेबाजा बजाएर देवताका खटलाई घुमाउँदै एक अर्कालाई सिन्दुर दल्ने, आपसमा सिन्दुर खेली स्थानीय जात्रालुहरु रमाईलो गर्ने भएकाले पनि यसलाई सिन्दुर जात्रा भनिएको हो ।
     
     
    बालकुमारीबाट परम्परागत रुपमा सिद्धिगणेश, सिद्धिकाली र त्यसका गणहरु सहित क्वाछें द्यों, हिचो द्यों, अजिमा द्यों, विष्णुवीर र अन्य देवगणहरुको खट उचालेपछि बालकुमारीको जात्रा सुरु गरिन्छ ।
     
     
    परम्परा अनुसार नै देवता लायकू दरबारभित्र पस्न नपाउन भनेर लायकू प्रवेशद्वारमा बाटो छेकेर पेंखा मुस्या, बालकुमारी, बालखुचा द्याें, सिद्धिकाली र अरु देवताका गणहरु बाटो छेकेर बस्ने परम्परा छ । अगाडि बढाउदै ल्याउने बालकुमारीलाई भैलः द्यों परिक्रमा गरिने क्रमैसंग सुगां द्यों, क्वाछे द्योंमा पनि सिन्दुर खेल्दै परिक्रमा गराईन्छ भने बालकुमारीलाई बिभिन्न क्षेत्रको परिक्रमा गराई भव्य एवं उमङ्ग र उत्साहका साथ थिमिका स्थानीयवासीले सिन्दुर खेल्दै यो जात्रा मनाइएको छ ।
    तपाईको समाचार, लेख /रचना वा सुझाव भएमा aahakhabar@gmail.com मा पठाउनुहोला ।

    यसमा तपाईको प्रतिक्रिया (Comment)
      सेतो मच्छेन्द्रनाथको रथ लगनटोलमा
      विश्व शान्तिको कामना गर्दै त्रिपुरासुन्दरी मन्दिरमा पूजा
      'सुथः सिया' जात्रा - सिन्दुरले रंगिएको मध्यपुर थिमि (फोटोफिचर)
      पूर्वी तराईका जिल्लामा मनाइने सिरुवा पर्व पोखरामा पनि मनाइयो
      सेतो मच्छेन्द्रनाथको दर्शन गर्न भक्तजनको घुइँचो
      आजदेखि नयाँ वर्ष प्रारम्भ, विभिन्न कार्यक्रमको आयोजना गरी मनाइँदै
      चैतेदशैँ र रामनवमी : देशभरका शक्तिपीठ र राममन्दिरमा भक्तजनको भीड
      मिथिला अञ्चलमा सोमबारदेखि चैतीछठ शुरु
      चैत्र नवरात्र शुरु : शक्तिपीठमा भक्तजनको भीड
      आजबाट आगामी वैशाख ६ गतेसम्म विक्रमबाबा मेला शुरु
      त्रियुगा खोला बीचमा त्रिवेणी देवीको मन्दिर निर्माण हुँदै
      संस्कृति बचाउन अघि सरे युवा, गरियो नचारु नाँच प्रदर्शन
      ऐतिहासिक पोखरी भाज्या पुखुः को प्रतिवेदन तयार
      नेपाललाई हिन्दुराष्ट्र बनाउन राप्रपाले थाल्यो यस्तो अभियान
      बिस्केट जात्रा: अव्यस्थित रुपमा राखिएका तार व्यवस्थित गरिने
      पशुपतिमा महायज्ञका लागि प्रचारप्रसार अभियान
      सङ्गमेश्वर महादेव मन्दिरमा महायज्ञ चैत २२ गतेदेखि शुरु
      तराई–मधेशमा आज हर्षोल्लासपूर्वक होलीपर्व मनाइँदै
      फागुपूर्णिमा पर्व : हिमाल र पहाडमा हर्षोल्लाससाथ मनाइँदै
      विगत ५० वर्षदेखि ‘रुपाली’ होली निरन्तर, यसकारण महत्व बढ्दै ...
      देवघाटमा पूर्वीय दर्शन अध्ययन केन्द्र बनाइने
      मगर जाति हुर्रा नाच संरक्षणको अभियानमा
      देवघाटधाममा शिवमूर्ति निर्माणका लागि पशुपतिमा महायज्ञ
      रैथाने धर्मको संरक्षणका लागि धार्मिक सहृदयता सम्मेलन
      सांस्कृतिक विविधता नेपालको पहिचान, ग्याल्बो ल्होसारको शुभकामना : प्रम
      थारूको पहिचानसँग जोडिएको ‘ढकिया’ लोप हुने अवस्थामा
      महायज्ञबाट ७५ लाख सङ्कलन, मन्दिरको पुनःनिर्माण गरिदै
      महायज्ञमा ४ करोड ८४ लाख सङ्कलन
      पशुपतिलगायत देशभरका शिवालयमा बिहानैदेखि भक्तजनको भीड
      पशुपतिनाथमा माछामासु, गाँजा बिक्रीवितरण र सेवन निषेध
      Weather Forecast